.\" -*- coding: UTF-8 -*-
.\" Copyright (C) 1998-2003 Miquel van Smoorenburg.
.\"
.\" This program is free software; you can redistribute it and/or modify
.\" it under the terms of the GNU General Public License as published by
.\" the Free Software Foundation; either version 2 of the License, or
.\" (at your option) any later version.
.\"
.\" This program is distributed in the hope that it will be useful,
.\" but WITHOUT ANY WARRANTY; without even the implied warranty of
.\" MERCHANTABILITY or FITNESS FOR A PARTICULAR PURPOSE.  See the
.\" GNU General Public License for more details.
.\"
.\" You should have received a copy of the GNU General Public License
.\" along with this program; if not, write to the Free Software
.\" Foundation, Inc., 51 Franklin Street, Fifth Floor, Boston, MA 02110-1301 USA
.\"
.\"{{{}}}
.\"{{{  Title
.\"*******************************************************************
.\"
.\" This file was generated with po4a. Translate the source file.
.\"
.\"*******************************************************************
.TH SHUTDOWN 8 "12 listopada 2003" "" "Podręcznik administratora systemu Linux"
.\"}}}
.\"{{{  Name
.SH NAZWA
.\"}}}
.\"{{{  Synopsis
shutdown \- wyłącza system
.SH SKŁADNIA
.\"}}}
.\"{{{  Description
\fB/sbin/shutdown\fP [\fB\-akrhPHfFnc\fP] [\fB\-t\fP \fIsek\fP] \fIczas\fP [\fIostrzeżenie\fP]
.SH OPIS
.\"}}}
.\"{{{  Options
\fBshutdown\fP w bezpieczny sposób wyłącza system. Wszyscy zalogowani
użytkownicy powiadamiani są o rozpoczętym wyłączaniu, zaś rozpoczynanie
nowych sesji pracy przez \fBlogin\fP(1) jest blokowane.  Możliwe jest
zamknięcie i wyłączenie systemu natychmiastowe lub po zadanym czasie. W
pierwszej kolejności wszystkie procesy powiadamiane są o wyłączaniu systemu
sygnałem \s-2SIGTERM\s0. Daje to programom takim jak \fBvi\fP(1) czas na
zachowanie edytowanego pliku, programom przetwarzającym pocztę i grupy
dyskusyjne szansę na czyste zakończenie pracy itd.  \fBshutdown\fP wykonuje swe
zadanie sygnalizując procesowi \fBinit\fP prośbę o zmianę poziomu pracy.
Poziom pracy (runlevel) \fB0\fP używany jest do zatrzymywania systemu, zaś
poziom \fB1\fP służy do przełączenia go w stan, w którym mogą być wykonywane
zadania administracyjne i konserwacja systemu; jest to poziom domyślny
jeżeli nie podano ani flagi \fB\-h\fP ani \fB\-r\fP polecenia \fBshutdown\fP.  Jakie
czynności wykonywane są podczas zatrzymywania bądź przeładowywania systemu
możesz zobaczyć przeglądając odpowiednie dla danych poziomów pracy wpisy w
pliku \fI/etc/inittab\fP.
.SH OPCJE
.\"{{{  -a
.IP \fB\-a\fP
.\"}}}
.\"{{{  -k
Używa \fB/etc/shutdown.allow\fP.
.IP \fB\-k\fP
.\"}}}
.\"{{{  -r
Nie wykonuje faktycznego wyłączenia; wysyła tylko do wszystkich komunikaty
ostrzegawcze.
.IP \fB\-r\fP
.\"}}}
.\"{{{  -h
Przeładowuje (ang. reboot) po wyłączeniu systemu.
.IP \fB\-h\fP
.\"}}}
.\"{{{  -P
Halt or power off after shutdown. Usually used with the \-P or \-H flags,
depending on whether we want to poweroff or simply stop the operating
system.
.IP \fB\-P\fP
.\"}}}
.\"{{{  -H
Modifier to the \-h flag. Halt action is to turn off the power.  Must be used
with the \-h flag.
.IP \fB\-H\fP
.\"}}}
.\"{{{  -f
Modifier to the \-h flag.  Halt action is to halt or drop into boot monitor
on systems that support it.  Must be used with the \-h flag.  Halting is
often used to run through the shutdown process and leave output on the
screen for debugging purposes. Or when the user wants the OS to stop, but
leave the power on. To power off at the end of the shutdown sequence use the
\-P modifier instead.
.IP \fB\-f\fP
.\"}}}
.\"{{{  -F
Pomija fsck (sprawdzanie systemów plików) podczas przeładowania.
.IP \fB\-F\fP
.\"}}}
.\"{{{  -n
Wymusza fsck przy przeładowaniu.
.IP \fB\-n\fP
.\"}}}
.\"{{{  -c
[PRZESTARZAŁE] Nie wywołuje \fBinit\fP(8) do wykonania wyłączenia, ale robi to
samodzielnie. Odradza się używania tej opcji, zaś jej wyniki nie zawsze są
zgodne z oczekiwaniami.
.IP \fB\-c\fP
.\"{{{  -q
Anuluje już rozpoczęte wyłączanie systemu (nie działa z "shutdown
now"). Przy tej opcji nie jest, oczywiście, możliwe podanie argumentu
\fIczas\fP, ale można wprowadzić w wierszu poleceń komunikat wyjaśniający,
który zostanie przesłany do wszystkich użytkowników.
.IP \fB\-q\fP
.\"{{{  -Q
Reduce the number of warnings shutdown displays. Usually shutdown displays
warnings every 15 minutes and then every minute in the last 10 minutes of
the countdown until \fItime\fP is reached. When \-q is specified shutdown only
warns at 60 minute intervals, at the 10 minute mark, at the 5 minue mark,
and when the shutdown process actually happens.
.IP \fB\-Q\fP
.\"}}}
.\"{{{  -t sec
Silence warnings prior to shutting down. Usually shutdown displays warnings
every 15 minutes and then every minute in the last 10 minutes of the
countdown until \fItime\fP is reached. When \-Q is specified shutdown only warns
when the shutdown process actually happens. All other warning intervals are
suppressed.
.IP "\fB\-t\fP \fIsek\fP"
.\"}}}
.\"{{{  time
Tell \fBinit\fP(8) to wait \fIsec\fP seconds between sending all processes the
warning (SIGTERM) and the kill signal (SIGKILL), before changing to another
runlevel.  The default time, if no value is specified, between these two
signals is three seconds. Warning: when shutdown calls init to perform the
shutdown (the default behaviour), init checks to see if all processes have
terminated and will stop waiting early once its children have all
terminated.  When shutdown is called with the \-n flag, it waits the full
time specified (or three seconds) even if all other processes have
terminated.
.IP \fIczas\fP
.\"}}}
.\"{{{  warning-message
Kiedy wyłączyć system.
.IP \fIostrzeżenie\fP
.\"}}}
Komunikat ostrzegawczy, jaki ma zostać wysłany do wszystkich użytkowników.
.PP
Argument \fIczas\fP może posiadać różne formaty. Po pierwsze, może to być czas
absolutny (ustalona godzina) w formacie \fIgg:mm\fP, gdzie \fIgg\fP jest godziną
(1 lub 2 cyfry)  a \fImm\fP minutami godziny (dwucyfrowo). Po drugie, może być
w formacie \fB+\fP\fIm\fP, gdzie \fIm\fP jest liczbą minut do odczekania.  Słowo
\fBnow\fP (teraz) jest równoważnikiem \fB+0\fP.
.PP
Jeśli shutdown wywoływany jest z czasem opóźnienia, to tworzy plik
sygnalizacyjny (advisory file) \fI/run/nologin\fP powodujący, że programy takie
jak \fBlogin(1)\fP nie zezwalają na nowe logowania użytkowników. Plik jest
tworzony pięć minut przed rozpoczęciem wyłączania systemu. Shutdown usuwa
ten plik tylko wtedy, gdy zostanie zatrzymany przed wysłaniem sygnału do
init (tj. zostanie anulowany lub coś się nie udało). Usuwa go również przed
wywołaniem init do zmiany poziomu pracy.
.PP
Flaga \fB\-f\fP oznacza "reboot fast" (szybkie przeładowanie). Tworzy plik
sygnalizacyjny \fI/fastboot\fP, który może być testowany przez system przy
ponownym uruchamianiu. Plik startowy rc może sprawdzać, czy powyższy plik
istnieje i decydować o zaniechaniu uruchamiania \fBfsck\fP(1), gdyż system
został wyłączony prawidłowo. Następnie proces startowy powinien usunąć
\fI/fastboot\fP.
.PP
Flaga \fB\-F\fP oznacza "force fsck" (wymuś fsck). Tworzy plik sygnalizacyjny
\fI/forcefsck\fP, który może być testowany przez system przy ponownym
uruchamianiu. Plik startowy rc może sprawdzać, czy powyższy plik istnieje i
decydować o uruchomieniu \fBfsck\fP(1) ze specjalną flagą "force", tak by
zostały sprawdzone nawet poprawnie odmontowane systemy plików.  Następnie
proces startowy powinien usunąć \fI/forcefsck\fP.
.PP
.\"}}}
.\"{{{  Files
Flaga \fB\-n\fP powoduje, że \fBshutdown\fP nie będzie wywoływać \fBinit\fP, ale
zabije samodzielnie wszystkie działające procesy.  \fBshutdown\fP wyłączy
następnie obsługę udziałów (quota), rozliczeń i obszaru wymiany (swap) oraz
odmontuje wszystkie systemy plików.
.SH "KONTROLA DOSTĘPU"
\fBshutdown\fP może być wywoływane z \fBinit\fP(8), gdy zostaną wciśnięte magiczne
klawisze \fBCTRL\-ALT\-DEL\fP, przez utworzenie odpowiedniego wpisu w
\fI/etc/inittab\fP. Oznacza to, że każdy, kto posiada fizyczny dostęp do
klawiatury konsoli może wyłączyć system. By zapobiec takiej sytuacji,
\fBshutdown\fP może sprawdzać, czy na jednej z wirtualnych konsoli zalogowany
jest upoważniony użytkownik. Jeżeli \fBshutdown\fP zostanie wywołany z
argumentem \fB\-a\fP (proszę dodać go do wywołania shutdown w /etc/inittab), to
sprawdza czy istnieje plik \fI/etc/shutdown.allow\fP. Następnie porównuje nazwy
użytkowników z tego pliku z listą osób zalogowanych na wirtualnej konsoli (z
\fI/var/run/utmp\fP). Shutdown będzie kontynuować pracę tylko wtedy, gdy
zalogowany jest jeden z upoważnionych użytkowników \fBlub root\fP.  W
przeciwnym wypadku wyświetli komunikat
.sp 1
.nf
\fBshutdown: no authorized users logged in\fP
[shutdown: brak zalogowanych upoważnionych użytkowników]
.fi
.sp 1
na (fizyczną) konsolę systemową. Plik \fI/etc/shutdown.allow\fP zawiera po
jednej nazwie (loginname) użytkownika w wierszu. Dozwolone są wiersze puste
i wiersze komentarzy (poprzedzone znakiem \fB#\fP).  Obecnie dla tego pliku
istnieje ograniczenie do 32 użytkowników.
.sp 1
Proszę zauważyć, że jeśli plik \fI/etc/shutdown.allow\fP nie istnieje, to
argument \fB\-a\fP jest ignorowany.
.SH "ZATRZYMANIE CZY WYŁĄCZENIE"
The \fB\-H\fP option just sets the \fIinit\fP environment variable \fIINIT_HALT\fP to
\fIHALT\fP, and the \fB\-P\fP option just sets that variable to \fIPOWEROFF\fP. The
script (usually /etc/init.d/halt) that calls the \fBhalt\fP(8) program as the
last thing in the shutting down sequence should check this environment
variable and call the \fBhalt\fP(8) program with the right options for these
options to actually have any effect.
.SH PLIKI
.nf
/fastboot
/etc/inittab
/etc/init.d/halt
/etc/init.d/reboot
/etc/shutdown.allow
.fi
.\"}}}
.SH UWAGI
Wielu użytkowników zapomina o podaniu argumentu \fIczas\fP i jest zakłopotana
komunikatem o błędzie dawanym przez \fBshutdown\fP. Argument \fIczas\fP jest
obowiązkowy; w 90 procentach przypadków argumentem tym będzie słowo \fBnow\fP.
.PP
Init może przechwycić CTRL\-ALT\-DEL i rozpocząć wyłączenia jedynie w trybie
konsolowym. Jeśli działa X Window System, to serwer X przetwarza wszystkie
wciskane klawisze. Niektóre środowiska X11 umożliwiają przechwycenie
kombinacji CTRL\-ALT\-DEL, ale to, co dokładnie stanie się po użyciu tej
sekwencji, zależy od danego środowiska.
.PP
.\"{{{  Author
Shutdown nie jest zaprojektowany do działania z setuid. Plik
/etc/shutdown.allow nie jest używany w odniesieniu do osoby wykonującej
shutdown, sprawdza on JEDYNIE kto jest aktualnie zalogowany na
konsoli/jednej z konsol.
.SH AUTOR
.\"}}}
.\"{{{  See also
Miquel van Smoorenburg, miquels@cistron.nl
.SH "ZOBACZ TAKŻE"
\fBfsck\fP(8), \fBinit\fP(8), \fBhalt\fP(8), \fBpoweroff\fP(8), \fBreboot\fP(8)
.\"}}}

.SH TŁUMACZENIE
Autorami polskiego tłumaczenia niniejszej strony podręcznika są:
Wojtek Kotwica <wkotwica@post.pl>
i
Michał Kułach <michal.kulach@gmail.com>
.

Niniejsze tłumaczenie jest wolną dokumentacją. Bliższe informacje o warunkach
licencji można uzyskać zapoznając się z
.UR https://www.gnu.org/licenses/gpl-3.0.html
GNU General Public License w wersji 3
.UE
lub nowszej. Nie przyjmuje się ŻADNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI.

Błędy w tłumaczeniu strony podręcznika prosimy zgłaszać na adres
.MT
manpages-pl-list@lists.sourceforge.net
.ME .
