.\" t
.\" ** The above line should force tbl to be a preprocessor **
.\" Man page for man
.\"
.\" Copyright (C) 1994, 1995, Graeme W. Wilford. (Wilf.)
.\" Copyright (C) 2001, 2002, 2003, 2006, 2007, 2008 Colin Watson.
.\"
.\" You may distribute under the terms of the GNU General Public
.\" License as specified in the file COPYING that comes with the
.\" man-db distribution.
.\"
.\" Sat Oct 29 13:09:31 GMT 1994  Wilf. (G.Wilford@ee.surrey.ac.uk)
.\"
.pc ""
.\"*******************************************************************
.\"
.\" This file was generated with po4a. Translate the source file.
.\"
.\"*******************************************************************
.TH MAN 1 2014-09-28 2.7.0.2 "Narzędzia przeglądarki stron podręcznika ekranowego"
.SH NAZWA
man \- interfejs stron podręcznika ekranowego
.SH SKŁADNIA
.\" The general command line
.\" The apropos command line
\fBman\fP [\|\fB\-C\fP \fIplik\fP\|] [\|\fB\-d\fP\|] [\|\fB\-D\fP\|]
[\|\fB\-\-warnings\fP\|[\|=\fIostrzeżenia\fP\|]\|] [\|\fB\-R\fP \fIkodowanie_znaków\fP\|]
[\|\fB\-L\fP \fIustawienia_językowe\fP\|] [\|\fB\-m\fP \fIsystem\fP\|[\|,.\|.\|.\|]\|]
[\|\fB\-M\fP \fIścieżka\fP\|] [\|\fB\-S\fP \fIlista\fP\|] [\|\fB\-e\fP \fIrozszerzenie\fP\|]
[\|\fB\-i\fP\||\|\fB\-I\fP\|] [\|\fB\-\-regex\fP\||\|\fB\-\-wildcard\fP\|]
[\|\fB\-\-names\-only\fP\|] [\|\fB\-a\fP\|] [\|\fB\-u\fP\|] [\|\fB\-\-no\-subpages\fP\|]
[\|\fB\-P\fP \fIpager\fP\|] [\|\fB\-r\fP \fIlinia_zachęty\fP\|] [\|\fB\-7\fP\|] [\|\fB\-E\fP
\fIkodowanie_znaków\fP\|] [\|\fB\-\-no\-hyphenation\fP\|] [\|\fB\-\-no\-justification\fP\|]
[\|\fB\-p\fP \fIłańcuch_znaków\fP\|] [\|\fB\-t\fP\|] [\|\fB\-T\fP\|[\|\fIurządzenie\fP\|]\|]
[\|\fB\-H\fP\|[\|\fIprzeglądarka\fP\|]\|] [\|\fB\-X\fP\|[\|\fIdpi\fP\|]\|] [\|\fB\-Z\fP\|]
[\|[\|\fIsekcja\fP\|] \fIstrona\fP\ .\|.\|.\|]\ .\|.\|.\&
.br
.\" The --global-apropos command line
\fBman\fP \fB\-k\fP [\|\fIopcje\fP \fIapropos\fP\|] \fIwyraż_regularne\fP \&.\|.\|.
.br
.\" The whatis command line
\fBman\fP \fB\-K\fP [\|\fB\-w\fP\||\|\fB\-W\fP\|] [\|\fB\-S\fP \fIlista\fP\|]
[\|\fB\-i\fP\||\|\fB\-I\fP\|] [\|\fI\-\-regex\fP\|] [\|\fIsekcja\fP\|] \fIterminal\fP\ \&.\|.\|.\&
.br
.\" The --local command line
\fBman\fP \fB\-f\fP [\|\fIopcje\fP \fIwhatis\fP\|] \fIstrona\fP \&.\|.\|.
.br
.\" The --where/--where-cat command line
\fBman\fP \fB\-l\fP [\|\fB\-C\fP \fIplik\fP\|] [\|\fB\-d\fP\|] [\|\fB\-D\fP\|]
[\|\fB\-\-warnings\fP\|[\|=\fIostrzeżenia\fP\|]\|] [\|\fB\-R\fP \fIkodowanie_znaków\fP\|]
[\|\fB\-L\fP \fIustawienia_językowe\fP\|] [\|\fB\-P\fP \fIpager\fP\|] [\|\fB\-r\fP
\fIlinia_zachęty\fP\|] [\|\fB\-7\fP\|] [\|\fB\-E\fP \fIkodowanie_znaków\fP\|] [\|\fB\-p\fP
\fIłańcuch_znaków\fP\|] [\|\fB\-t\fP\|] [\|\fB\-T\fP\|[\|\fIurządzenie\fP\|]\|]
[\|\fB\-H\fP\|[\|\fIprzeglądarka\fP\|]\|] [\|\fB\-X\fP\|[\|\fIdpi\fP\|]\|] [\|\fB\-Z\fP\|]
\fIplik\fP \&.\|.\|.\&
.br
.\" The --catman command line
\fBman\fP \fB\-w\fP\||\|\fB\-W\fP [\|\fB\-C\fP \fIplik\fP\|] [\|\fB\-d\fP\|] [\|\fB\-D\fP\|]
\fIstrona\fP \&.\|.\|.\&
.br
.\" --help and --version
\fBman\fP \fB\-c\fP [\|\fB\-C\fP \fIplik\fP\|] [\|\fB\-d\fP\|] [\|\fB\-D\fP\|] \fIstrona\fP
\&.\|.\|.\&
.br
\fBman\fP [\|\fB\-?V\fP\|]
.SH OPIS
Program \fBman\fP jest systemową przeglądarką stron podręcznika
ekranowego. Każdy argument \fIstrona\fP przekazany programowi \fBman\fP jest
zazwyczaj nazwą programu, narzędzia użytkowego lub funkcji. \fBman\fP
wyszukuje i wyświetla \fIstrony podręcznika\fP skojarzone z tym
argumentem. \fISekcja\fP, jeśli ją podano, spowoduje, że \fBman\fP będzie
przeszukiwał tylko tę \fIsekcję\fP podręcznika. Domyślnie wyszukuje we
wszystkich dostępnych \fIsekcjach\fP, używając predefiniowanego porządku
(domyślnie "1 n l 8 3 2 3posix 3pm 3perl 5 4 9 6 7", chyba że został nadpisany w polu \fBSECTION\fP w
\fI/etc/manpath.config\fP) i pokazuje tylko pierwszą znalezioną \fIstronę\fP,
nawet jeśli podana \fIstrona\fP jest dostępna w kilku \fIsekcjach\fP.

Poniższa tabela pokazuje numery \fIsekcji\fP wraz z opisem odpowiadających im
typów stron, które zawierają.

.TS
tab (@);
l lx.
1@T{
Programy wykonywalne lub polecenia powłoki
T}
2@T{
Wywołania systemowe (funkcje dostarczane przez jądro systemu)
T}
3@T{
Wywołania biblioteczne (funkcje w bibliotekach programów)
T}
4@T{
Pliki specjalne (które zazwyczaj można znaleźć w \fI/dev\/\fP)
T}
5@T{
Formaty plików i konwencje, np. \fI/etc/passwd\fP
T}
6@T{
Gry
T}
7@T{
Różnorodne (łącznie z pakietami makr i konwencjami),
np.\& \fBman\fP(7), \fBgroff\fP(7)
T}
8@T{
Polecenia do administracji systemem (zazwyczaj tylko dla administratora)
T}
9@T{
Wywołania jądra [\|Niestandardowa\|]
T}
.TE

\fIStrona\fP podręcznika składa się z kilku sekcji.

Zgodnie z tradycją nazwy sekcji zawierają \fBNAZWA\fP (\fBNAME\fP), \fBSKŁADNIA\fP
(\fBSYNOPSIS\fP), \fBKONFIGURACJA\fP (\fBCONFIGURATION\fP), \fBOPIS\fP (\fBDESCRIPTION\fP),
\fBOPCJE\fP (\fBOPTIONS\fP), \fBKOD\ ZAKOŃCZENIA\fP (\fBEXIT\ STATUS\fP), \fBWARTOŚĆ\ ZWRACANA\fP (\fBRETURN\ VALUE\fP), \fBBŁĘDY\fP (\fBERRORS\fP), \fBŚRODOWISKO\fP
(\fBENVIRONMENT\fP), \fBPLIKI\fP (\fBFILES\fP), \fBWERSJE\fP (\fBVERSIONS\fP), \fBZGODNE\ Z\fP
(\fBCONFORMING\ TO\fP), \fBUWAGI\fP (\fBNOTES\fP), \fBBŁĘDY\fP (\fBBUGS\fP), \fBPRZYKŁAD\fP
(\fBEXAMPLE\fP), \fBAUTORZY\fP (\fBAUTHORS\fP) oraz \fBZOBACZ\ TAKŻE\fP (\fBSEE\ ALSO\fP).

Poniższe konwencje mają zastosowanie do sekcji \fBSKŁADNIA\fP, ale mogą być
traktowane jako przewodnik po innych sekcjach.

.TS
tab (@);
l lx.
\fBtekst pogrubiony\fP@T{
wprowadź dokładnie tak, jak pokazano.
T}
\fIkursywa\fP@T{
zastąp odpowiednim argumentem.
T}
[\|\fB\-abc\fP\|]@T{
wszystkie argumenty w [ ] są opcjonalne.
T}
\fB\-a\|\fP|\|\fB\-b\fP@T{
opcji rozdzielonych znakiem | nie można łączyć.
T}
\fIargument\fP .\|.\|.@T{
\fIargument\fP można powtarzać.
T}
[\|\fIwyrażenie\fP\|] .\|.\|.@T{
całe \fIwyrażenie\fP\ w [ ] można powtarzać.
T}
.TE

Sposób, w jaki będzie wyświetlona strona podręcznika, zależy od urządzenia
wyjściowego. Na przykład man zazwyczaj nie będzie mógł wyświetlić czcionki
kursywej, jeśli jest uruchomiony na terminalu, więc zamiast niej użyje
podkreśleń lub zmieni kolor czcionki.

Przykłady użycia polecenia lub funkcji powinny zawierać wszystkie możliwe
wywołania. W pewnych przypadkach doradza się obrazować wykluczające się
wywołania w taki sposób, jak to zrobiono w sekcji \fBSKŁADNIA\fP tej strony
podręcznika ekranowego.
.SH PRZYKŁADY
.TP  \w'man\ 'u
\fBman\fP\fI\ ls\fP
Wyświetla stronę podręcznika ekranowego dla danej \fIpozycji\fP (programu)
\fIls\fP.
.TP 
\fBman\ \-a\fP\fI\ intro\fP
Wyświetla kolejno wszystkie dostępne strony podręcznika \fIintro\fP. Można
przerwać wyświetlanie pomiędzy kolejnymi stronami lub pominąć którąkolwiek z
nich.
.TP 
\fBman \-t \fP\fIalias \fP|\fI lpr \-Pps\fP
Formatuje stronę podręcznika opisaną przez "\fIalias\fP", czyli zazwyczaj
stronę podręcznika powłoki, przy pomocy domyślnego formatu \fBtroff\fP lub
\fBgroff\fP i wysyła ją do drukarki nazwanej \fIps\fP. Domyślnym wyjściem
\fBgroff\fPa jest zazwyczaj PostScript. \fBman \-\-help\fP poda, który procesor
jest przypisany do opcji \fB\-t\fP.
.TP 
\fBman \-l \-T\fP\fIdvi ./foo.1x.gz\fP\fB > \fP\fI./foo.1x.dvi\fP
To polecenie rozpakuje i sformatuje źródła nroff strony podręcznika
\&\fI./foo.1x.gz\fP do pliku \fBniezależnego od urządzenia (dvi)\fP. Przekierowanie
jest konieczne, ponieważ opcja \fB\-T\fP powoduje, że wyjście będzie wysłane
bezpośrednio do \fBstdout\fP, bez użycia programu pager. Wyjście można
przeglądać programem takim jak \fBxdvi\fP albo przetworzyć do PostScriptu,
używając na przykład \fBdvips\fP.
.TP 
\fBman\ \-k\fP\fI\ printf\fP
Szuka słowa kluczowego \fIprintf\fP jako wyrażenia regularnego w  krótkich
opisach i nazwach stron podręcznika. Wyświetla wszystkie
dopasowania. Odpowiednik \fBapropos\ \-r\fP\fI\ printf\fP\fB.\fP
.TP 
\fBman\ \-f\fP\fI\ smail\fP
Wyszukuje strony podręcznika opisane przez \fIsmail\fP i wyświetla krótki opis
każdej ze znalezionych stron. Odpowiednik \fBwhatis\ \-r\fP\fI\ smail\fP\fB.\fP
.SH WPROWADZENIE
\fBman\fP udostępnia wiele opcji, aby dostosować się do wymagań użytkownika
najlepiej, jak to jest tylko możliwe. Pozwala zmienić ścieżkę wyszukiwania,
kolejność sekcji, program do przetwarzania stron i inne zachowania oraz
operacje, jak to opisano poniżej

Na działanie programu \fBman\fP mają wpływ różne zmienne środowiskowe, jeśli
tylko zostaną ustawione. Możliwe jest nadanie "wyłapującej wszystko"
zmiennej $\fBMANOPT\fP wartości będącej łańcuchem znaków w formacie argumentów
linii poleceń, z tym wyjątkiem że wszystkie spacje użyte jako argumenty
opcji muszą zostać poprzedzone znakiem odwrotnego ukośnika. \fBman\fP
przetworzy $\fBMANOPT\fP przed odczytaniem linii poleceń, tak że opcje
wymagające argumentu będą nadpisane przez takie same opcje podane w linii
poleceń. Aby przywrócić domyślne wartości wszystkich opcji ustawionych w
$\fBMANOPT\fP, można użyć opcji \fB\-D\fP, podanej jako pierwsza opcja linii
poleceń. Opcja ta pozwala programowi man "zapomnieć" o opcjach podanych w
$\fBMANOPT\fP, które jednakże wciąż muszą być poprawne.

Programy użytkowe podręcznika ekranowego, znajdujące się w pakiecie
\fBman\-db\fP w znacznym stopniu wykorzystują \fBindeksowane\fP bufory baz danych,
które zawierają między innymi informacje o lokalizacji każdej ze stron
podręcznika w systemie plików czy o zawartości \fIwhatis\fP (krótkiego
jednoliniowego opisu strony podręcznika) i pozwalają programowi \fBman\fP
działać szybciej, niż gdyby musiał za każdym razem wyszukiwać odpowiednie
strony podręcznika w systemie plików. Jeżeli tego zażądano, podając opcję
\fB\-u\fP, to \fBman\fP zapewni ciągłą spójność buforów, co eliminuje potrzebę
ręcznego uruchamiania oprogramowania aktualizującego tradycyjne tekstowe
bazy danych \fIwhatis\fP.

.\"`User' manual page hierarchies will have
.\".B index
.\"caches created `on the fly'.
Jeżeli \fBman\fP nie będzie mógł znaleźć zainicjowanej przez \fBmandb\fP
\fBindeksowanej\fP bazy danych dla pewnej hierarchii stron podręcznika, to
wciąż będzie przeszukiwał tę hierarchię, chociaż  w takim wypadku będzie
potrzebne użycie przeszukiwania sytemu plików. Jeśli \fBwhatis\fP lub
\fBapropos\fP nie znajdą \fBindeksu\fP, będą próbowały znaleźć potrzebne
informacje w tradycyjnej bazie danych \fIwhatis\fP.

Narzędzia pakietu obsługują spakowane pliki źródłowe nroff, mające
rozszerzenia \fB.Z\fP, \fB.z\fP i \fB.gz\fP. Podczas kompilacji pakietu możliwe jest
dodanie obsługi dowolnego rozszerzenia plików skompresowanych. Także,
domyślnie, wszystkie preformatowane strony "cat" będą kompresowane programem
\fBgzip\fP. Każda "globalna" hierarchia stron podręcznika, taka jak
\fI/usr/share/man\fP lub \fI/usr/X11R6/man\fP, może mieć dowolny katalog jako
katalog jej stron preformatowanych. Zgodnie z tradycją, strony "cat" są
przechowywane w tej samej hierarchii co strony podręcznika, ale z powodów
określonych w \fBStandardzie hierarchii plików (FHS)\fP, lepiej jest je
przechowywać w innym miejscu. Szczegóły, jak to zrobić można znaleźć w
\fBmanpath\fP(5). Informacji, po co to robić, dostarcza wymieniony wyżej
standard.

Pakiet obsługuje również strony w innych językach niż angielski. Strony
takie są dostępne (jeśli znajdują się w systemie) przez użycie funkcji
\fIustawień językowych (locale)\fP. Aby włączyć tę obsługę należy zmienne
$\fBLC_MESSAGES\fP, $\fBLANG\fP albo inne, zależne od systemu, ustawić na kod
języka w poniższym formacie opisanym w standardzie \fBPOSIX 1003.1\fP:

.\"
.\" Need a \c to make sure we don't get a space where we don't want one
.\"
<\fIjęzyk\fP>[\|\fB_\fP<\fIterytorium\fP>\|[\|\fB.\fP<\fIzestaw_znaków\fP>\|[\|\fB,\fP<\fIwersja\fP>\|]\|]\|]

Jeżeli odpowiednia strona jest dostępna w Twoich \fIustawieniach_językowych\fP,
to będzie wyświetlona zamiast wersji standardowej (czyli zazwyczaj
amerykańskiej).

Obsługa międzynarodowych katalogów wiadomości, która jest również jedną z
zalet pakietu, może być aktywowana w dokładnie ten sam sposób, oczywiście
jeżeli katalogi wiadomości są dostępne. Jeśli strony podręcznika i
komunikaty nie są dostępne w Twoim języku, a chciałbyś je dodać, prosimy o
kontakt z opiekunem pakietu, który będzie koordynował tłumaczenia.

Informacje o innych zaletach pakietu i rozszerzeniach w nim dostępnych
znajdują się w dokumentacji do niego dołączanej.
.SH "ZACHOWANIA DOMYŚLNE"
\fBman\fP poszukuje żądanych stron podręcznika w \fIindeksie\fP bufora bazy
danych. Jeżeli podano opcję \fB\-u\fP, to przeprowadzane jest sprawdzanie
spójności bufora, aby zapewnić, że baza danych odzwierciedla system
plików. Jeżeli zawsze używa się tej opcji, to nie ma potrzeby powtórnego
uruchamiania polecenia \fBmandb\fP po tym, jak bazy zostały utworzone, chyba
że została uszkodzona. Jednakże sprawdzanie spójności może działać powoli w
systemach, w których zainstalowano wiele stron podręcznika ekranowego,
dlatego też opcja ta jest domyślnie wyłączona; administratorzy systemu mogą
uruchamiać \fBmandb\fP na przykład co tydzień, aby utrzymać spójność baz
danych. Aby zapobiec problemom powodowanym przez przestarzały indeks bazy
danych, w razie gdy \fBman\fP nie znajdzie żądanej strony w buforze, podejmie
próbę wyszukania strony w rzeczywistym systemie plików, tak jakby bufor bazy
danych nie był obecny.

Po znalezieniu strony podręcznika, sprawdzane jest, czy istnieje odpowiedni
poprzednio sformatowany plik "cat", nowszy niż plik źródłowy nroff. Jeżeli
istnieje i jest nowszy, to ten preformatowany plik jest (zazwyczaj)
rozpakowywany i wyświetlany w przeglądarce tekstu (ang. pager). Program ten
można podać na kilka różnych sposobów, a jeśli się go nie poda, to zostanie
użyta wartość domyślna (szczegóły można znaleźć w opisie opcji
\fB\-P\fP). Jeżeli nie znaleziono strony preformatowanej lub jest starsza niż
plik źródłowy nroff, to ten plik nroff jest filtrowany za pomocą różnych
programów, a następnie pokazywany.

Jeżeli może zostać utworzony plik "cat" (istnieje odpowiedni katalog mający
odpowiednie prawa dostępu), to \fBman\fP skompresuje i zachowa plik "cat",
działając w tle.

Filtry są rozszyfrowywane na wiele sposób. Najpierw brana jest pod uwagę
opcja linii poleceń \fB\-p\fP lub wartość zmiennej środowiskowej
$\fBMANROFFSEQ\fP. Jeżeli nie podano \fB\-p\fP, ani nie ustawiono zmiennej
środowiska, to przetwarzana jest początkowa linia źródłowej strony nroff w
poszukiwaniu poprawnego oznaczenia preprocesora. Aby poprawne oznaczenie
preprocesora mogło zostać znalezione, pierwsza linia musi składać się z

\&\fB'\e"\fP <\fBłańcuch_znaków\fP>

gdzie \fBłańcuch_znaków\fP może być dowolną kombinacją liter opisanych poniżej
w opcji \fB\-p\fP.

Jeżeli żadna z powyższych metod nie dostarczy żadnych informacji o
filtrowaniu, to będzie użyty zbiór domyślny.

.\" ********************************************************************
Z filtrów i podstawowego programu formatującego (\fBnroff\fP lub [\fBtg\fP]\fBroff\fP
z \fB\-t\fP)tworzony jest potok formatujący, który następnie jest
wykonywany. Alternatywnie, jeżeli w korzeniu drzewa hierarchii man znajduje
się  program wykonywalny \fImandb_nfmt\fP (lub \fImandb_tfmt\fP, gdy \fB\-t\fP), to
jest on wykonywany zamiast potoku. Dostaje on na wejście źródło strony
podręcznika, łańcuch znaków preprocesora i opcjonalnie nazwę urządzenia
podaną w argumentach opcji \fB\-T\fP lub \fB\-E\fP.
.SH OPCJE
Opcje, które nie wymagają argumentu, a są zduplikowane albo w linii poleceń,
albo w $\fBMANOPT\fP, albo w obu, nie czynią żadnej szkody. W przypadku opcji,
które wymagają argumentu, każde powtórne ich użycie nadpisze poprzednią
wartość tego argumentu.
.SS "Opcje ogólne"
.TP 
\fB\-C\ \fP\fIplik\fP,\ \fB\-\-config\-file=\fP\fIplik\fP
Używa podanego pliku konfiguracyjnego użytkownika zamiast domyślnego
\fI~/.manpath\fP.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-d ", " \-\-debug
Wyświetla informację diagnostyczną (debug).
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-D ", " \-\-default
Ta opcja powinna być zazwyczaj podana jako pierwsza, gdyż przywraca domyślne
zachowanie programu \fBman\fP. Jej zastosowaniem jest wyłączenie tych opcji
ustawionych w $\fBMANOPT\fP. Wszystkie opcje następujące po \fB\-D\fP będą miały
swoje normalne znaczenie.
.TP 
\fB\-\-warnings\fP[=\fIostrzeżenia\/\fP]
Włącza ostrzeżenia programu \fIgroff\fP. Można użyć tej opcji, aby sprawdzić
poprawność tekstu źródłowego stron podręcznika ekranowego. \fIostrzeżenia\fP to
rozdzielona przecinkami lista nazw ostrzeżeń; jeśli nie jest podana, to
przyjmowana jest wartość domyślna \- "mac". Listę dostępnych ostrzeżeń można
znaleźć w  \fBinfo groff\fP, sekcja \(lqOstrzeżenia\(rq.
.SS "Główne tryby działania"
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-f ", " \-\-whatis
Odpowiednik \fBwhatis\fP. Wyświetla krótki opis strony podręcznika, jeśli
jest dostępna. Szczegóły można znaleźć w \fBwhatis\fP(1).
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-k ", " \-\-apropos
Odpowiednik \fBapropos\fP. Wyszukuje krótki opis stron podręcznika pasujących
dla zadanych słów kluczowych i wyświetla wszystkie dopasowania. Szczegóły
można znaleźć w \fBapropos\fP(1).
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-K ", " \-\-global\-apropos
Szuka tekstu we wszystkich stronach podręcznika ekranowego. Jest to
przeszukiwanie siłowe (brute\-force), więc czasochłonne. Jeśli jest to
możliwe, prosimy o podanie numeru sekcji, aby zmniejszyć liczbę
przeszukiwanych stron podręcznika. Klucze wyszukiwania mogą być zwykłymi
łańcuchami znaków (domyślnie) lub wyrażeniami regularnymi (jeśli podano
opcję \fB\-\-regex\fP).
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-l ", " \-\-local\-file
.\" Compressed nroff source files with a supported compression
.\" extension will be decompressed by man prior to being displaying via the
.\" usual filters.
Aktywuje tryb stron "lokalnych". Zamiast wyszukiwać strony w hierarchii
systemowej, formatuje i wyświetla lokalne pliki podręcznika. Każdy argument
będzie interpretowany jako poprawny plik źródłowy nroff. Nie będzie
generowany preformatowany plik "cat". Podanie "\-" jako jednego z argumentów
spowoduje, że będzie przetwarzane standardowe wejście (stdin). Jeśli nie
podano tej opcji, a man nie znajdzie żądanej strony, to przed wyświetleniem
komunikatu o błędzie zachowa się tak, jakby ta opcja była podana i użyje
podanego argumentu jako nazwy pliku do wyświetlenia.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-w ", " \-\-where ", " \-\-path ", " \-\-location
Zamiast wyświetlać strony podręcznika ekranowego, wypisuje lokalizacje
źródłowych plików nroff, które zostałyby sformatowane.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-W ", " \-\-where\-cat ", " \-\-location\-cat
Zamiast wyświetlać strony podręcznika ekranowego, wypisuje lokalizacje
plików cat, które zostałyby wyświetlone. Jeśli podano jednocześnie \-w i \-W,
wyświetla obie wartości rozdzielone spacją.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-c ", " \-\-catman
Ta opcja nie jest przeznaczona dla ogółu i powinna być używana tylko przez
program \fBcatman\fP.
.TP 
\fB\-R\ \fP\fIkodowanie_znaków\fP,\ \fB\-\-recode\fP=\fIkodowanie_znaków\fP
Zamiast w normalny sposób wyświetlić stronę podręcznika, wypisze źródło
strony przekształcone na podane \fIkodowanie_znaków\fP. Jeśli znane jest
kodowanie znaków pliku źródłowego, to można użyć bezpośrednio polecenia
\fBmanconv\fP(1). Jednakże, opcja ta pozwala przekształcić kilka stron
podręcznika do jednego kodowania, bez dokładnego podawania kodowania źródeł
każdej z nich, pod warunkiem że strony te są umieszczone w strukturze
katalogów podobnej do hierarchii stron podręcznika.
.SS "Wyszukiwanie stron podręcznika ekranowego"
.TP 
\fB\-L\ \fP\fIustawienia_językowe\fP,\ \fB\-\-locale=\fP\fIustawienia_językowe\fP
.\"
.\" Due to the rather silly limit of 6 args per request in some `native'
.\" *roff compilers, we have do the following to get the two-line
.\" hanging tag on one line. .PP to begin a new paragraph, then the
.\" tag, then .RS (start relative indent), the text, finally .RE
.\" (end relative indent).
.\"
\fBman\fP zazwyczaj określa bieżące ustawienia językowa przez wywołanie
systemowej funkcji C \fBsetlocale\fP(3), która określa je na podstawie różnych
zmiennych środowiska, takich jak $\fBLC_MESSAGES\fP i $\fBLANG\fP. Aby tymczasowo
nadpisać wartości ustalone  przez tę funkcję, można użyć tej opcji do
bezpośredniego przekazania \fIustawień_językowych\fP do programu
\fBman\fP. Uwaga: będzie to miało wpływ tylko na wyszukiwanie stron
podręcznika, komunikaty takie jak informacje o pomocy, zawsze będą
wyświetlane w języku określonym na początku działania.
.PP
\fB\-m\fP \fIsystem\fP\|[\|,.\|.\|.\|]\|, \fB\-\-systems=\fP\fIsystem\fP\|[\|,.\|.\|.\|]
.RS
Jeśli ten system ma dostęp do hierarchii stron man innego systemu
operacyjnego, to za pomocą tej opcji można uzyskać do nich dostęp. Aby
wyszukać stronę podręcznika z systemu NewOS, należy podać \fB\-m\fP \fBNewOS\fP.

Podany \fIsystem\fP może być kombinacją oddzielonych przecinkami nazw systemów
operacyjnych. Aby włączyć hierarchię stron podręcznika macierzystego systemu
operacyjnego, trzeba użyć \fBman\fP jako nazwy systemu w łańcuchu
argumentów. Niniejsza opcja nadpisuje ewentualne użycie zmiennej środowiska
$\fBSYSTEM\fP.
.RE
.TP 
\fB\-M\ \fP\fIścieżka\fP,\ \fB\-\-manpath=\fP\fIścieżka\fP
Podaje alternatywną ścieżkę manpath. Domyślnie w celu znalezienia ścieżki
przeszukiwań \fBman\fP używa kodu programu \fBmanpath\fP. Opcja ta nadpisuje
wartość zmiennej środowiskowej $\fBMANPATH\fP i powoduje, że opcja \fB\-m\fP jest
ignorowana.

Ścieżka podana jako ścieżka manpath musi być korzeniem hierarchii stron
podręcznika, której struktura odpowiada strukturze sekcji opisanej w
podręczniku man\-db (w dokumencie "System stron podręcznika ekranowego",
ang. "The manual page system"). Aby zobaczyć strony podręcznika poza tą
hierarchią, patrz opcja \fB\-l\fP.
.TP 
\fB\-S\ \fP\fIlista\fP,\ \fB\-s\ \fP\fIlista\fP,\ \fB\-\-sections=\fP\fIlista\fP
Rozdzielona dwukropkami lub przecinkami lista określa kolejność
przeszukiwania sekcji stron podręcznika. Opcja ta nadpisuje zmienną
systemową $\fBMANSECT\fP. (Alternatywna pisownia w postaci \fB\-s\fP jest
dostarczona w celu zachowania kompatybilności z Systemem V).
.TP 
\fB\-e\ \fP\fIpod\-rozszerzenie\fP,\ \fB\-\-extension=\fP\fIpod\-rozszerzenie\fP
Niektóre systemu zawierają w głównej sekcji hierarchii stron duże pakiety
stron podręcznika, takich jak te, które towarzyszą pakietowi \fBTcl\fP. Aby
rozwiązać problem istnienia dwóch stron podręcznika o tej samej nazwie,
takiej jak \fBexit\fP(3), strony \fBTcl\fP miały tradycyjnie przypisaną sekcję
\fBl\fP. Jako że nie jest to zbyt szczęśliwe rozwiązanie, jest obecnie możliwe
umieszczenie takich stron w poprawnej sekcji i przypisanie im określonego
"rozszerzenia", w naszym przykładzie byłoby to \fBexit\fP(3tcl). Podczas
normalnego działania \fBman\fP wyświetli \fBexit\fP(3) przed \fBexit\fP(3tcl). Aby
to zmienić i uniknąć konieczności podawania dokładnej sekcji, w której dana
strona jest umieszczona, możliwe jest podanie programowi \fBman\fP
\fIpod\-rozszerzenia\fP, będącego łańcuchem znaków określającym, do którego
pakietu ma należeć strona podręcznika. Używając powyższego przykładu,
przekazanie programowi \fBman\fP opcji \fB\-e\ tcl\fP zawęzi wyszukiwanie do
stron mających rozszerzenie \fB*tcl\fP.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-i ", " \-\-ignore\-case
Ignoruje wielkość liter podczas wyszukiwania stron podręcznika. Jest to
zachowanie domyślne.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-I ", " \-\-match\-case
Wyszukuje strony podręcznika zwracając uwagę na wielkość liter.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B \-\-regex
Wyświetla wszystkie strony, których jakakolwiek część nazwy lub opisu pasuje
\- jako wyrażenie regularne \- do każdego podanego argumentu \fIstrona\fP, tak
jak to robi \fBapropos\fP(1). Ponieważ podczas wyszukiwania za pomocą wyrażeń
regularnych zazwyczaj nie ma rozsądnego sposobu wydobycia"najlepszej"
strony, opcja ta włącza \fB\-a\fP.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B \-\-wildcard
Wyświetla wszystkie strony, których jakakolwiek część nazwy lub opisu pasuje
\- jako wyrażenie zawierające  znaki dopasowania w stylu powłoki \- do każdego
podanego argumentu \fIstrona\fP, tak jak to robi \fBapropos\fP(1)
\fB\-\-wildcard\fP. Argument \fIstrona\fP musi pasować albo do całej nazwy lub
całego opisu, albo do poszczególnych słów opisu. Ponieważ podczas
wyszukiwania zazwyczaj nie ma rozsądnego sposobu wydobycia"najlepszej"
strony, opcja ta włącza \fB\-a\fP.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B \-\-names\-only
Jeżeli użyto opcji \fB\-\-regex\fP lub \fB\-\-wildcard\fP, dopasowywane będą tylko
nazwy stron, bez opisów stron, tak jak to robi \fBwhatis\fP(1). W przeciwnym
razie opcja ta nic nie robi.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-a ", " \-\-all
Domyślnie \fBman\fP zakończy działanie po wyświetleniu najbardziej
odpowiedniej strony podręcznika, jaką znajdzie. Użycie tej opcji spowoduje,
że \fBman\fP pokaże wszystkie dostępne strony podręcznika, których nazwy
odpowiadają kryteriom wyszukiwania.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-u ", " \-\-update
Ta opcja powoduje, że \fBman\fP przeprowadzi sprawdzenie spójności swoich baz
danych na poziomie i\-węzłów, tak aby mieć pewność, że dokładnie
odzwierciedlają system plików. Opcja ta ma efekt tylko wtedy, gdy \fBman\fP
jest zainstalowany z ustawionym bitem set\-user\-id.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B \-\-no\-subpages
Domyślnie, \fBman\fP próbuje interpretować pary nazw stron podręcznika podane
w linii poleceń jako odpowiedniki nazw pojedynczych stron podręcznika
zawierających znaki myślnika lub podkreślenia. Wspiera to zwyczajowy wzorzec
programów implementujących podprogramy, pozwalając im na dostarczanie stron
podręcznika dla każdego podprogramu przy użyciu składni podobnej do tej,
która by była użyta do uruchomienia tego podprogramu. Przykład:

.nf
.if  !'po4a'hide' \&  $ man \-aw git diff
.if  !'po4a'hide' \&  /usr/share/man/man1/git\-diff.1.gz
.fi

Aby wyłączyć to zachowanie, proszę użyć opcji \fB\-\-no\-subpages\fP.

.nf
.if  !'po4a'hide' \&  $ man \-aw \-\-no\-subpages git diff
.if  !'po4a'hide' \&  /usr/share/man/man1/git.1.gz
.if  !'po4a'hide' \&  /usr/share/man/man3/Git.3pm.gz
.if  !'po4a'hide' \&  /usr/share/man/man1/diff.1.gz
.fi
.SS "Kontrolowanie sformatowanego wyjścia"
.TP 
\fB\-P\ \fP\fIpager\fP,\ \fB\-\-pager=\fP\fIpager\fP
Określa, którego użyć programu do przeglądania tekstu
(ang. pager). Domyślnie \fBman\fP używa programu \fBpager -s\fP. Ta opcja
nadpisuje zmienną środowiska \fBMANPAGER\fP, która z kolei nadpisuje zmienną
środowiska $\fBPAGER\fP. Nie jest używana w połączeniu z \fB\-f\fP lub \fB\-k\fP.

Wartością może być nazwa zwykłego polecenia lub polecenie z argumentami. W
wartości można używać znaków cytowania powłoki (odwrotne ukośniki,
pojedyncze lub podwójne cudzysłowy), jednakże nie można łączyć wielu poleceń
w potoki; jeśli jest to potrzebne należy użyć skryptu otaczającego
potok. Skrypt ten powinien móc przyjmować plik do wyświetlenia albo jako
argument linii poleceń, albo odczytać go ze standardowego wejścia.
.TP 
\fB\-r\ \fP\fIlinia_zachęty\fP,\ \fB\-\-prompt=\fP\fIlinia_zachęty\fP
Jeżeli jako przeglądarka tekstu jest używana w miarę nowa wersja programu
\fBless\fP, to \fBman\fP spróbuje ustawić jej łańcuch zachęty oraz parę
sensownych opcji. Domyślny łańcuch zachęty wygląda tak

\fB\ Strona podręcznika\fP\fI\ nazwa\fP\fB(\fP\fIsek\fP\fB)\fP\fB\ linia\fP\fI\ x\fP

.\"The default options are
.\".BR \-six8 .
.\"The actual default will depend on your chosen
.\".BR locale .
gdzie \fInazwa\fP oznacza nazwę strony podręcznika, \fIsek\fP oznacza sekcję, w
której znaleziono tę stronę, a \fIx\fP jest numerem bieżącego wiersza. Osiąga
się to przez użycie zmiennej środowiska $\fBLESS\fP.

.\"You may need to do this if your
.\"version of
.\".B less
.\"rejects the default options or if you prefer a different prompt.
Podanie \fB\-r\fP z łańcuchem znaków nadpisze tę wartość domyślną. Łańcuch
znaków może zawierać tekst \fB$MAN_PN\fP, który zostanie zamieniony przez nazwę
bieżącej strony podręcznika oraz jej sekcję otoczoną nawiasami "(" i
")". Łańcuch znaków równoważny wartości domyślnej to:

\fB\e\ Strona\e\ podręcznika\e\ \e$MAN_PN\e\ ?ltlinia\e\ %lt?L/%L.:\fP
.br
\fBbajt\e\ %bB?s/%s..?\e\ (KONIEC):?pB\e\ %pB\e\e%..\fP
.br
\fB(naciśnij h, aby otrzymać pomoc, lub q, aby zakończyć)\fP

Podział na trzy linie zastosowano tylko dla zwiększenia
czytelności. Znaczenie można znaleźć w podręczniku \fBless\fP(1). Linia zachęty
jest najpierw rozwijana przez powłokę. Wszystkie podwójne cudzysłowy,
odwrotne apostrofy i odwrotne ukośniki w linii zachęty muszą być poprzedzone
znakiem odwrotnego ukośnika. Linia zachęty może kończyć się poprzedzonym
przez odwrotny ukośnik znakiem $, po którym mogą następować kolejne opcje
przekazywane do programu less. Domyślnie \fBman\fP  ustawia opcje \fB\-ix8\fP.

Opisanej poniżej zmiennej środowiskowej $\fBMANLESS\fP można użyć do ustawienia
domyślnego łańcucha zachęty, jeżeli nie podano go w parametrach linii
poleceń.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-7 ", " \-\-ascii
Podczas przeglądanie strony podręcznika zawierającej tylko czyste znaki
\fIascii\fP(7) w 7\-bitowym terminalu lub emulatorze terminala, niektóre znaki
mogą nie być wyświetlone poprawnie, jeżeli z programem używane jest
urządzenie \fIlatin1\fP(7) programu \fBGNU\fP \fBnroff\fP. Ta opcja pozwala, aby
strony zawierające tylko znaki \fIascii\fP były wyświetlane w trybie \fIascii\fP z
urządzeniem \fIlatin1\fP. Opcja ta nie zmieni kodowania żadnego tekstu
\fIlatin1\fP. Poniższa tabela pokazuje przeprowadzane zmiany kodowań: niektóre
z nich mogą być wyświetlone poprawnie, tylko gdy używa się urządzenia
\fIlatin1\fP(7) \fBGNU\fP \fBnroff\fPa.

.ie  c \[shc] \
.  ds softhyphen \[shc]
.el \
.  ds softhyphen \(hy
.na
.TS
tab (@);
l c c c.
Opis@Ósemkowy@latin1@ascii
_
T{
łącznik
T}@255@\*[softhyphen]@-
T{
kula (kropka w środku)
T}@267@\(bu@o
T{
akcent ostry
T}@264@\(aa@'
T{
znak dzielenia
T}@327@\(mu@x
.TE
.ad

Jeżeli kolumna \fIlatin1\fP wyświetla się poprawnie, Twój terminal może być już
ustawiony na znaki \fIlatin1\fP, więc podanie tej opcji nie jest
potrzebne. Jeśli kolumny \fIlatin1\fP i \fIascii\fP są identyczne, to czytasz tę
stronę używając omawianej opcji lub \fBman\fP nie sformatował tej strony za
pomocą urządzenia \fIlatin1\fP. Jeśli brakuje kolumny \fIlatin1\fP lub jest ona
uszkodzona, to najprawdopodobniej trzeba używać omawianej opcji podczas
przeglądania stron podręcznika ekranowego.

Ta opcja jest ignorowana, jeżeli podano również \fB\-t\fP, \fB\-H\fP, \fB\-T\fP albo
\fB\-Z\fP i może być całkowicie nieprzydatna podczas używania wersji \fBnroff\fPa
innej niż \fBGNU\fP.
.TP 
\fB\-E\ \fP\fIkodowanie_znaków\fP,\ \fB\-\-encoding\fP=\fIkodowanie_znaków\fP
Generuje wyjście w innym niż domyślne kodowaniu znaków. W celu zachowania
wstecznej kompatybilności \fIkodowanie_znaków\fP może być urządzeniem \fBnroff\fP,
takim jak \fBascii\fP, \fBlatin1\fP lub \fButf8\fP jak również prawdziwym kodowaniem
znaków, takim jak \fBUTF\-8\fP.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-\-no\-hyphenation ", " \-\-nh
Zazwyczaj \fBnroff\fP automatycznie dzieli wyrazy przy przenoszeniu, jeśli jest
to konieczne, aby wyrównać linię, tak żeby nie zawierała za dużo spacji, i
robi to nawet wtedy, gdy wyrazy te nie zawierają znaków łącznika. Ta opcja
wyłącza automatyczne dzielenie wyrazów, tak że słowa będą dzielone tylko,
gdy zawierają łączniki.

Jeśli piszesz stronę podręcznika ekranowego, to aby powstrzymać \fBnroff\fP
przed przenoszeniem wyrazów do nowej linii w nieodpowiednim miejscu, należy
zapoznać się z dokumentacją programu \fBnroff\fP, zamiast używać tej opcji; na
przykład można w słowie umieścić sekwencję "\e%" wskazującą miejsce, w
którym słowo może być podzielone przy przenoszeniu, albo umieścić "\e%" na
początku słowa, co zabroni jego dzielenia.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-\-no\-justification ", " \-\-nj
Zazwyczaj \fBnroff\fP automatycznie wyrówna tekst w linii do obu
marginesów. Opcja ta wyłącza takie wyrównywanie, zostawiając wyrównywanie
tylko do lewego marginesu, co powoduje, że tekst z prawej strony jest
"postrzępiony".

Podczas pisania strony podręcznika ekranowego, nie należy używać tej opcji
do powstrzymywania \fBnroff\fPa od wyrównywania linii w akapicie do obu
marginesów. Zamiast tego proszę zapoznać się z dokumentacją programu
\fBnroff\fP. Na przykład można użyć żądań ".na", ".nf", ".fi", and ".ad", aby
tymczasowo wyłączyć wyrównywanie linii i wypełnianie spacjami.
.TP 
\fB\-p\ \fP\fIłańcuch_znaków\fP,\ \fB\-\-preprocessor=\fP\fIłańcuch_znaków\fP
Określa sekwencję preprocesorów do uruchomienia przez uruchomieniem programu
\fBnroff\fP lub \fBtroff\fP/\fBgroff\fP. Nie w każdym systemie będzie zainstalowany
pełen zbiór preprocesorów. Niektóre preprocesory i litery je oznaczające to:
\fBeqn\fP (\fBe\fP), \fBgrap\fP (\fBg\fP), \fBpic\fP (\fBp\fP), \fBtbl\fP (\fBt\fP), \fBvgrind\fP
(\fBv\fP), \fBrefer\fP (\fBr\fP). Ta opcja nadpisuje zmienną środowiska
$\fBMANROFFSEQ\fP. \fBzsoelim\fP jest zawsze uruchamiany jako pierwszy
preprocesor.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-t ", " \-\-troff
Używa programu \fBgroff -mandoc\fP, aby sformatować stronę podręcznika na standardowe
wyjście. Opcja nie jest wymagana w połączeniu z  \fB\-H\fP, \fB\-T\fP lub \fB\-Z\fP.
.TP 
\fB\-T\fP[\fIurządzenie\/\fP], \fB\-\-troff\-device\fP[=\fIurządzenie\/\fP]
Za pomocą tej opcji można zmienić wyjście programu \fBgroff\fP (lub być może
\fBtroff\fP), tak aby było odpowiednie dla innego urządzenia niż
domyślne. Włącza opcję \fB\-t\fP. Przykłady (dostarczane przez groff\-1.17)
zawierają \fBdvi\fP, \fBlatin1\fP, \fBps\fP, \fButf8\fP, \fBX75\fP oraz \fBX100\fP.
.TP 
\fB\-H\fP[\fIprzeglądarka\/\fP], \fB\-\-html\fP[=\fIprzeglądarka\/\fP]
Opcja ta spowoduje, że \fBgroff\fP utworzy wyjście w formacie HTML i je
wyświetli w przeglądarce stron www. Wybór przeglądarki dokonywany jest przy
pomocy opcjonalnego argumentu \fIprzeglądarka\fP. Jeśli go nie podano, to brana
jest pod uwagę wartość zmiennej środowiska $\fBBROWSER\fP, a następnie domyślna
przeglądarka ustawiona podczas kompilowania pakietu (zazwyczaj
\fBlynx\fP). Opcja ta włącza również \fB\-t\fP i będzie działać tylko z wersją
\fBGNU\fP \fBtroff\fPa.
.TP 
\fB\-X\fP[\fIdpi\/\fP], \fB\-\-gxditview\fP[=\fIdpi\/\fP]
Opcja ta wyświetla wyjście \fBgroff\fPa w okienku graficznym za pomocą programu
\fBgxditview\fP Argumentem \fIdpi\fP (dots per inch) może być 75, 75\-12, 100 lub
100\-12, domyślnie jest 75; warianty \-12 używają 12\-punktowej czcionki jako
bazowej. Opcja włącza \fB\-T\fP z urządzeniem X75, X75\-12, X100 lub X100\-12.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-Z ", " \-\-ditroff
\fBgroff\fP uruchomi program \fBtroff\fP i użyje odpowiedniego postprocesora do
utworzenia wyjścia odpowiedniego dla wybranego urządzenia. Gdy \fIgroff -mandoc\fP
jest \fBgroff\fPem, to ta opcja jest przekazywana do \fBgroff\fPa i wstrzyma
użycie postprocesora. Automatycznie włącza opcję \fB\-t\fP.
.SS "Otrzymywanie pomocy"
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-? ", " \-\-help
Wyświetla komunikat pomocy i kończy pracę.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-\-usage
Wyświetla krótki opis użycia programu i kończy pracę.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR \-V ", " \-\-version
Wyświetla informację o wersji.
.SH "KOD ZAKOŃCZENIA"
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B 0
Program zakończony bez żadnych błędów.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B 1
Błąd użycia, składni lub pliku konfiguracyjnego.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B 2
Błąd działania.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B 3
Proces potomny zwrócił niezerowy kod zakończenia.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B 16
Co najmniej jedna z stron/plików/słów kluczowych nie istnieje lub nie
zostało dopasowane.
.SH ŚRODOWISKO
.\".TP \w'MANROFFSEQ\ \ 'u
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MANPATH
Jeżeli ustawiona jest $\fBMANPATH\fP, to jej wartość jest używana jako ścieżka
przeszukiwań hierarchii stron man.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MANROFFOPT
Zawartość zmiennej $\fBMANROFFOPT\fP jest dodawana do linii poleceń za każdym
razem, gdy  \fBman\fP uruchamia program formatujący (\fBnroff\fP, \fBtroff\fP lub
\fBgroff\fP).
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MANROFFSEQ
Jeżeli ustawiono $\fBMANROFFSEQ\fP, to jej wartość jest używana do określenia
zbioru preprocesorów przez które jest przepuszczana strona
podręcznika. Domyślna lista preprocesorów zależy od systemu.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MANSECT
Jeżeli ustawiona jest $\fBMANSECT\fP, to jej wartość jest listą oddzielonych
dwukropkami sekcji i służy do określania, które sekcje podręcznika man i w
jakiej kolejności będą przeszukiwane. Domyślną wartością jest "1 n l 8 3 2 3posix 3pm 3perl 5 4 9 6 7",
chyba że zostanie to nadpisane w polu \fBSECTION\fP pliku
\fI/etc/manpath.config\fP.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR MANPAGER , " PAGER"
Jeśli ustawiono zmienną $\fBMANPAGER\fP lub $\fBPAGER\fP ($\fBMANPAGER\fP ma wyższy
priorytet), to jej wartość jest używana jako nazwa programu, w którym będzie
wyświetlona strona podręcznika ekranowego. Domyślnie używany jest program
\fBpager -s\fP.

Wartością może być nazwa zwykłego polecenia lub polecenie z argumentami. W
wartości można używać znaków cytowania powłoki (odwrotne ukośniki,
pojedyncze lub podwójne cudzysłowy), jednakże nie można łączyć wielu poleceń
w potoki; jeśli jest to potrzebne należy użyć skryptu otaczającego
potok. Skrypt ten powinien móc przyjmować plik do wyświetlenia albo jako
argument linii poleceń, albo odczytać go ze standardowego wejścia.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MANLESS
Jeśli $\fBMANLESS\fP jest ustawiona, to jej wartość zostanie użyta jako
domyślna linia zachęty programu \fBless\fP, dokładnie tak jakby przekazano ją w
opcji \fB\-r\fP (i każde wystąpienie tekstu \fB$MAN_PN\fP zostanie rozwinięte w
taki sam sposób). Na przykład aby bezwarunkowo ustawić linię zachęty na
\(lqmoja linia zachęty\(rq, należy ustawić $\fBMANLESS\fP na \(oq\fB\-Psmoja\ linia\ zachęty\fP\(cq. Użycie opcji \fB\-r\fP nadpisuje tę zmienną środowiska.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B BROWSER
Jeżeli jest ustawiona zmienna $\fBBROWSER\fP, to jej wartością jest rozdzielona
dwukropkami lista poleceń, które man będzie \- w kolejności \- próbował
uruchomić, aby wyświetlić wyjście \fBman\fP \fB\-\-html\fP w przeglądarce www. W
każdym poleceniu \fI%s\fP jest zastępowane nazwą pliku zawierającego wyjście
HTML programu \fBgroff\fP, \fI%%\fP jest zastępowane znakiem procentu (%), a \fI%c\fP
\- dwukropkiem (:).
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B SYSTEM
Jeżeli ustawiona jest zmienna $\fBSYSTEM\fP, to ma to taki sam skutek, jak
przekazanie jej wartości jako argumentu opcji \fB\-m\fP.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MANOPT
Jeżeli ustawiono $\fBMANOPT\fP, to wartość tej zmiennej, która powinna być w
formacie podobnym do formatu linii opcji poleceń programu \fBman\fP, będzie
przetwarzana przed opcjami linii poleceń. Ponieważ wszystkie pozostałe
zmienne środowiska specyficzne dla programu \fBman\fP mogą być wyrażone jako
opcje linii poleceń i jako takie mogą być podane w zmiennej $\fBMANOPT\fP,
należy oczekiwać, że zostaną one uznane za przestarzałe. Uwaga: wszystkie
spacje, które mają być zinterpretowane jako część argumentu opcji, muszą
zostać poprzedzone znakiem odwrotnego ukośnika.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MANWIDTH
Jeżeli ustawiono zmienną $\fBMANWIDTH\fP, to jej wartość jest używana do
określenia długości wiersza, dla której będą formatowane strony
podręcznika. Jeżeli nie jest ustawiona, to strony podręcznika będą
formatowane dla długości wiersza odpowiedniej dla bieżącego terminalu
(używając wartości zmiennej $\fBCOLUMNS\fP lub \fBioctl\fP(2), jeśli jest
dostępne, lub jeśli żadne z nich nie jest dostępne, ustawiając domyślną
wartość 80 znaków). Preformatowane strony "cat" będą zachowywane tylko
wtedy, gdy jest używane domyślne formatowanie, to jest gdy długość wiersza
terminala zawiera się między 66 a 80 znakami.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MAN_KEEP_FORMATTING
Zazwyczaj, jeżeli wyjście nie jest przekazywane do terminala (tylko np. do
pliku lub potoku), to kontrolne znaki formatujące są usuwane, aby ułatwić
czytanie pliku wynikowego bez użycia żadnych dodatkowych narzędzi. Jednakże
jeżeli \fBMAN_KEEP_FORMATTING\fP ma niepustą wartość, znaki te są
zachowywane. Może być to użyteczne dla programów, które wewnętrznie wywołują
\fBman\fP i potrafią zinterpretować znaki kontrolne.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .B MAN_KEEP_STDERR
Zazwyczaj, jeśli wyjście jest skierowane na terminal (zazwyczaj do programu
do stronicowania), to ignorowane są wszystkie komunikaty błędów generowane
przez programy używane to sformatowania strony podręcznika, tak aby nie
zakłócić wyjścia programu do stronicowania. Programy, takie jak \fBgroff\fP
często tworzą komunikaty o relatywnie mało istotnych błędach typograficznych
(dotyczących na przykład złego wyrównania) \- wyświetlanie ich razem ze
stroną podręcznika byłoby szpecące i mylące. Jednakżę niektórzy użytkownicy
chcieliby zobaczyć te błędy, więc jeżeli ustawi się zmienną
$\fBMAN_KEEP_STDERR\fP na dowolną niepustą wartość, to wyjście błędów będzie
normalnie wyświetlane.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .BR LANG , " LC_MESSAGES"
W zależności od systemu i implementacji bieżące ustawienia językowe będą
pobierane z  jednej lub obu spośród zmiennych $\fBLANG\fP i
$\fBLC_MESSAGES\fP. \fBman\fP wyświetli swoje komunikaty w tym języku (jeśli są
dostępne). Szczegóły można znaleźć w \fBsetlocale\fP(3).
.SH PLIKI
.TP 
.if  !'po4a'hide' .I /etc/manpath.config
Plik konfiguracyjny man\-db.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .I /usr/share/man
Globalna hierarchia stron podręcznika ekranowego.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .I /usr/share/man/index.(bt|db|dir|pag)
Tradycyjny globalny \fIindeks\fP bazy danych.
.TP 
.if  !'po4a'hide' .I /var/cache/man/index.(bt|db|dir|pag)
Zgodny z FHS globalny \fIindeks\fP bazy danych.
.SH "ZOBACZ TAKŻE"
.if  !'po4a'hide' .BR apropos (1),
.if  !'po4a'hide' .BR groff (1),
.if  !'po4a'hide' .BR less (1),
.if  !'po4a'hide' .BR manpath (1),
.if  !'po4a'hide' .BR nroff (1),
.if  !'po4a'hide' .BR troff (1),
.if  !'po4a'hide' .BR whatis (1),
.if  !'po4a'hide' .BR zsoelim (1),
.if  !'po4a'hide' .BR setlocale (3),
.if  !'po4a'hide' .BR manpath (5),
.if  !'po4a'hide' .BR ascii (7),
.if  !'po4a'hide' .BR latin1 (7),
.if  !'po4a'hide' .BR man (7),
.if  !'po4a'hide' .BR catman (8),
.if  !'po4a'hide' .BR mandb (8),
podręcznik pakietu man\-db, \fBFSSTND\fP
.SH HISTORIA
1990, 1991 \(en Program napisany przez Johna W.\& Eatona
(jwe@che.utexas.edu).

23 grudnia 1992: Rik Faith (faith@cs.unc.edu) zaaplikował poprawki błędów
nadesłane przez Willema Kasdorpa (wkasdo@nikhefk.nikef.nl).

30 kwietnia 1994 \(en 23 lutego 2000: Wilf. (G.Wilford@ee.surrey.ac.uk) z
pomocą paru osób rozwijał ten pakiet i nim zarządzał.

30 października 1996 \(en 30 marca 2001: Fabrizio Polacco
<fpolacco@debian.org>rozwijał i udoskonalał ten pakiet dla projektu
Debiana z pomocą całej społeczności.

31 marca 2001 \(en obecnie: Colin Watson <cjwatson@debian.org>
rozwija man\-db i nim zarządza.
.SH TŁUMACZENIE
Wojciech Kotwica w 1999 roku przetłumaczył część stron podręcznika pakietu 
man-db i udostępnił je w ramach Projektu Tłumaczenia Manuali. 
.br
Robert Luberda tłumaczenie zaktualizował i uzupełnił w roku 2008.
